Czym jest rezerwat przyrody i kiedy się go powołuje.

 

"Rezerwat przyrody" jest to najbardziej rygorystyczna forma ochrony przyrody, wiążąca się z największymi ograniczeniami działalności człowieka. 

Link do ustawy - https://sip.lex.pl/akty-prawne/dzu-dziennik-ustaw/ochrona-przyrody-17091515/art-13

Ustanowienie rezerwat zmienia sposób korzystania z terenu w wyniku obowiązujących ustawowych zakazów.

Art.  15. [Zakazy obowiązujące na terenie parków narodowych i rezerwatów przyrody]

1.  W parkach narodowych oraz w rezerwatach przyrody zabrania się:

1) budowy lub przebudowy obiektów budowlanych i urządzeń technicznych, z wyjątkiem obiektów i urządzeń służących celom parku narodowego albo rezerwatu przyrody;

7) zmiany stosunków wodnych, regulacji rzek i potoków, jeżeli zmiany te nie służą ochronie przyrody;

13) zbioru dziko występujących roślin i grzybów oraz ich części, z wyjątkiem miejsc wyznaczonych przez dyrektora parku narodowego, a w rezerwacie przyrody - przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska;

14) połowu ryb i innych organizmów wodnych, z wyjątkiem miejsc wyznaczonych w planie ochrony lub zadaniach ochronnych;

15) ruchu pieszego, rowerowego, narciarskiego i jazdy konnej wierzchem, z wyjątkiem szlaków i tras narciarskich wyznaczonych przez dyrektora parku narodowego, a w rezerwacie przyrody - przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska;

16) wprowadzania psów na obszary objęte ochroną ścisłą i czynną, z wyjątkiem miejsc wyznaczonych w planie ochrony, psów pasterskich wprowadzanych na obszary objęte ochroną czynną, na których plan ochrony albo zadania ochronne dopuszczają wypas oraz psów asystujących w rozumieniu art. 2 pkt 11 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 44, 858, 1089 i 1165);

18) ruchu pojazdów poza drogami publicznymi oraz poza drogami położonymi na nieruchomościach stanowiących własność parków narodowych lub będących w użytkowaniu wieczystym parków narodowych, wskazanymi przez dyrektora parku narodowego, a w rezerwacie przyrody przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska;

19) umieszczania tablic, napisów, ogłoszeń reklamowych i innych znaków niezwiązanych z ochroną przyrody, udostępnianiem parku albo rezerwatu przyrody, edukacją ekologiczną, z wyjątkiem znaków drogowych i innych znaków związanych z ochroną bezpieczeństwa i porządku powszechnego;

20) zakłócania ciszy;

23) biwakowania, z wyjątkiem miejsc wyznaczonych przez dyrektora parku narodowego, a w rezerwacie przyrody - przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska;

24) prowadzenia badań naukowych - w parku narodowym bez zgody dyrektora parku, a w rezerwacie przyrody - bez zgody regionalnego dyrektora ochrony środowiska;

27) organizacji imprez rekreacyjno-sportowych - w parku narodowym bez zgody dyrektora parku narodowego, a w rezerwacie przyrody bez zgody regionalnego dyrektora ochrony środowiska.

Czytaj więcej w Systemie Informacji Prawnej LEX: https://sip.lex.pl/akty-prawne/dzu-dziennik-ustaw/ochrona-przyrody-17091515/art-15

Wraz z rezerwatem wyznacza się otulinę, która pełnią ważną rolę dodatkowej ochrony, a ich ustanowienie następuje bezpośrednio w akcie powołującym rezerwat. Wyznaczenie otuliny, podobnie jak wyznaczenie obszaru rezerwatu, nie wymaga procedury udziału społeczeństwa. 

Wprowadzone ograniczeń wynikających z ustanowienia otuliny dla obszarów chronionych, zostało przewidziane w ustawie Prawo ochrony środowiska. Wyznaczona otulina w niezbędnym stopniu zabezpiecza rezerwat przyrody przed zagrożeniami, wynikającymi z działalności człowieka.

Bezpośrednią konsekwencją ustanowienia otuliny jest np. obowiązek uzgadniania z RDOŚ projektów dokumentów planistycznych gminy, np. miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, które mogą mieć negatywny wpływ na ochronę rezerwatu.